Chẩn đoán bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML), triệu chứng, nguyên nhân và điều trị Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Tom tat bai viet

Tổng quan bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (chronic myeloid leukemia – CML) là bệnh thuộc hội chứng tăng sinh tủy mạn ác tính, đặc trưng bởi sự tăng sinh các tế bào dòng bạch cầu hạt đã biệt hóa trưởng thành, hậu quả là số lượng bạch cầu tăng cao ở máu ngoại vi với đủ các giai đoạn trưởng thành của dòng bạch cầu hạt.
Trước đây, giai đoạn mạn tính của bệnh leukemia hay còn gọi là bệnh bạch cầu thường kéo dài 3-5 năm, sau đó nhanh chóng chuyển thành leukemia cấp (có tiên lượng xấu, thời gian sống thêm thường không quá 1 năm). Hiện nay, với việc ứng dụng ghép tế bào gốc tạo máu đồng loại và điều trị nhắm trúng đích bằng các thuốc ức chế hoạt tính tyrosin kinase, tiên lượng của người bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt được cải thiện đáng kể.

Phòng ngừa bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Hiện nay, nhiều loại ung thư có thể được phòng ngừa bằng cách thay đổi lối sống và tránh những yếu tố nguy cơ nhất định. Tuy nhiên, điều này không đúng với hầu hết bệnh nhân leukemia kinh dòng bạch cầu hạt.

Yếu tố nguy cơ duy nhất có thể tránh được là phơi nhiễm với phóng xạ liều cao có thể được áp dụng ở rất ít người.

Triệu chứng bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Các biện pháp điều trị bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Điều trị trong giai đoạn mạn tính và tăng tốc

Điều trị nhắm trúng đích bằng thuốc ức chế hoạt tính tyrosin kinase:

Các thuốc điều trị khác:

Ghép tế bào gốc tạo máu: 

Ghép tế bào gốc tạo máu đồng loại với người cho phù hợp HLA là phương pháp cho phép đạt tình trạng lui bệnh lâu dài với khả năng có thể khỏi bệnh. 

Điều trị hỗ trợ:

Điều trị trong giai đoạn chuyển cấp

Trong giai đoạn chuyển cấp của bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt, cần điều trị như đối với bệnh leukemia cấp (đa hoá trị liệu và ghép tủy đồng loại) phối hợp với điều trị nhắm trúng đích bằng các thuốc ức chế hoạt tính tyrosine kinase. 

 

Xem thêm:

Các biện pháp chẩn đoán bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Giai đoạn mạn tính:

  • Xét nghiệm máu ngoại vi: 

    • Thiếu máu bình sắc, kích thước hồng cầu bình thường

    • Số lượng bạch cầu tăng cao

    • Có đủ các giai đoạn trưởng thành của dòng bạch cầu hạt trong máu ngoại vi

    • Tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào dưới 15%

    • Tăng tỷ lệ bạch cầu đũa ưa acid và bạch cầu đũa ưa base

    • Số lượng tiểu cầu tăng gặp trong khoảng 50-70% trường hợp.

  • Tủy đồ: 

    • Tủy giàu tế bào 

    • Tăng sinh dòng bạch cầu hạt đủ các giai đoạn trưởng thành

    • Tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào dưới 15%

  • Nhiễm sắc thể Philadelphia và/hoặc gen bcr-abl: dương tính trong khoảng 95% trường hợp.

  • Nồng độ axit uric máu: tăng trong 40-60% các trường hợp.

Giai đoạn tăng tốc:

  • Xét nghiệm máu ngoại vi:

    • Tăng tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào nhưng dưới 20%

    • Giảm số lượng hồng cầu và nồng độ hemoglobin

    • Số lượng tiểu cầu có thể tăng hoặc giảm. 

  • Tủy đồ:

    • Giảm sinh dòng hồng cầu và dòng mẫu tiểu cầu

    • Xu hướng tăng tế bào non ác tính (tế bào blast), trong đó tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào tăng nhưng dưới 20%.

Giai đoạn chuyển leukemia cấp:

  • Xét nghiệm máu ngoại vi: 

    • Tăng tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào ≥ 20%

    • Giảm số lượng hồng cầu và nồng độ hemoglobin

    • Giảm tiểu cầu.

  • Tủy đồ:

    • Giảm sinh dòng hồng cầu và dòng mẫu tiểu cầu

    • Tăng sinh các tế bào non ác tính (tế bào blast), trong đó tỷ lệ tế bào blast hoặc nguyên tủy bào và tiền tủy bào ≥ 20%.

Chẩn đoán phân biệt:

  • Phản ứng giả leukemia gặp trong nhiễm trùng nặng.

  • Các bệnh khác trong hội chứng tăng sinh tủy mạn ác tính.

Nguyên nhân bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt là một bệnh mắc phải, không có tính gia đình, không di truyền cho các thế hệ sau.

Phơi nhiễm phóng xạ có thể là một nguyên nhân gây bệnh. 

Nhiễm sắc thể Philadelphia và gen tổ hợp bcr-abl đóng vai trò quan trọng nhất trong cơ chế bệnh sinh của bệnh.

Đối tượng nguy cơ bệnh Leukemia kinh dòng bạch cầu hạt (CML)

Các yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt là:

  • Phơi nhiễm phóng xạ: phơi nhiễm với phóng xạ liều cao (chẳng hạn như sống sót sau một vụ nổ bom nguyên tử hoặc tai nạn của phản ứng hạt nhân) làm tăng nguy cơ mắc bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt .

  • Tuổi tác: nguy cơ mắc bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt tăng theo tuổi

  • Giới tính: bệnh thường phổ biến ở nam giới hơn nữ giới

Ngoài ra, theo nhiều nghiên cứu, các yếu tố khác như hút thuốc lá, chế độ ăn, viêm nhiễm, tiền căn gia đình có người mắc bệnh leukemia kinh dòng bạch cầu hạt, … không liên quan đến nguy cơ mắc bệnh.

Related Post


Triệu chứng của U lympho tế bào T, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị U lympho tế bào T

Tổng quan bệnh U lympho tế bào T U lympho tế bào T là gì? U lympho tế bào T Read more


Chẩn đoán bệnh Rối loạn sinh tủy (MDS), triệu chứng, nguyên nhân và điều trị Rối loạn sinh tủy (MDS)

Tổng quan bệnh Rối loạn sinh tủy (MDS) Hội chứng rối loạn sinh tủy (Myelodysplastic Syndrome – MDS) là một Read more


Triệu chứng của Đa hồng cầu nguyên phát, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị Đa hồng cầu nguyên phát

Tổng quan bệnh Đa hồng cầu nguyên phát Đa hồng cầu nguyên phát là bệnh thuộc hội chứng tăng sinh Read more


Triệu chứng của Ung thư tuyến nước bọt, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị Ung thư tuyến nước bọt

Tổng quan bệnh Ung thư tuyến nước bọt Khối u tuyến nước bọt là loại khối u hiếm gặp có Read more