Triệu chứng của Hẹp thực quản, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị Hẹp thực quản

Tom tat bai viet

Tổng quan bệnh Hẹp thực quản

Thực quản là một bộ phận cấu thành của hệ thống ống tiêu hóa ở người, là phần ống dẫn thức ăn từ sau khoang miệng (vùng hầu họng) đến dạ dày, có chức năng vận chuyển thức ăn từ khoang miệng xuống dạ dày. Hẹp thực quản là tình trạng 1 đoạn nào đó của thực quản bị tổn thương gây chít hẹp lòng thực quản, dẫn tới cản trở sự lưu thông, vận chuyển thức ăn xuống dạ dày. Hậu quả là bệnh nhân bị khó nuốt dẫn tới ăn uống kém, thậm chí suy kiệt do không ăn uống được gì.

Hẹp thực quản có thể là bẩm sinh hoặc là biến chứng của 1 bệnh nào đó như viêm trào ngược dạ dày – thực quản (GERD), bỏng thực quản do hóa chất, tia xạ, khối u hoặc ung thư thực quản, di chứng sau chấn thương …

Trừ trường hợp là hậu quả của ung thư, nói chung hẹp thực quản là dạng tổn thương lành tính. Tuy nhiên nó lại gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới chất lượng sống và sức khỏe của bệnh nhân. Nếu không được chẩn đoán và điều trị đúng thì bệnh nhân có thể bị suy dinh dưỡng nặng do không ăn uống được.

Phòng ngừa bệnh Hẹp thực quản

Như vậy, hẹp thực quản là một căn bệnh khá nguy hiểm cho những ai mắc phải, gây ảnh hưởng không nhỏ tới chất lượng cuộc sống sinh hoạt hàng ngày. Để phòng tránh bệnh tật, bạn nên tập thể dục thường xuyên, có chế độ ăn uống hợp lý, sinh hoạt lành mạnh để giảm thiểu tối đa nguy cơ mắc bệnh.

Nguyên nhân bệnh Hẹp thực quản

Bên cạnh đó, hẹp thực quản lành tính còn có thể là biến chứng của một số bệnh lý sau:

Triệu chứng bệnh Hẹp thực quản

Các biến chứng tiềm ẩn của hẹp thực quản lành tính gồm có:

Biến chứng tại chỗ của hẹp thực quản

Biến chứng toàn thân do hẹp thực quản gây nên

Các biện pháp điều trị bệnh Hẹp thực quản

Tùy vào nguyên nhân gây hẹp thực quản mà ta có thể có các chiến lược điều trị khác nhau

Trường hợp hẹp thực quản do nguyên nhân bẩm sinh (trẻ nhỏ)`

Hẹp thực quản lành tính

Là những trường hợp bị hẹp thực quản mà nguyên nhân gây hẹp không phải là do ung thư. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây hẹp và mức độ nặng của bệnh mà có chiến lược điều trị khác nhau.

Các biện pháp điều trị không dùng thuốc

Chế độ sinh hoạt, ăn uống:

GERD được xem là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến nhiều biến chứng của thực quản trong đó có hẹp thực quản. Do đó điều trị và dự phòng GERD luôn là việc làm cần thiết mà mọi bệnh nhân bị hẹp thực quản cần thực hiện. Thói quen sinh hoạt và ăn uống lành mạnh có thể trợ giúp bạn kiểm soát được các triệu chứng của GERD, từ đó hạn chế phần nào diễn tiến của hẹp thực quản. Những việc cần làm bao gồm:

Điều trị thuốc:

Là một phần quan trọng trong kế hoạch điều trị, nhất là đối với các bệnh nhân bị trào ngược nặng

Phẫu thuật

Vấn đề phẫu thuật sẽ được đặt ra nếu các biện pháp điều trị kể trên đã không còn hiệu quả nữa. Phẫu thuật sẽ giúp giải quyết các triệu chứng của hẹp thực quản triệt để hơn, tiên lượng tốt cho các bệnh nhân bị hẹp thực quản lành tính. Tuy nhiên bệnh vẫn có khả năng tái phát (khoảng 30% hẹp tái phát lại sau một năm). Phối hợp điều trị thuốc kiểm soát GERD giúp củng cố kết quả điều trị của phẫu thuật

Hẹp thực quản do ung thư

Bệnh nhân cần được sự tư vấn điều trị của các bác sĩ chuyên khoa Ung bướu

Xem thêm:

Các biện pháp chẩn đoán bệnh Hẹp thực quản

Chẩn đoán xác định: dựa vào các triệu chứng lâm sàng và cận lâm sàng

Triệu chứng lâm sàng của hẹp thực quản:

  • Khó nuốt, nuốt nghẹn: thường xảy ra đột ngột, có người sau xúc động mạnh. Bệnh nhân thường bị nuốt nghẹn khi ăn thức ăn đặc.

  • Mức độ khó nuốt phụ thuộc vào loại thức ăn và không giống nhau giữa các trường hợp: có bệnh nhân uống sữa dễ, nhưng uống nước lại khó, có bệnh nhân ăn thức ăn nóng dễ nhưng ăn lạnh lại khó, có bệnh nhân lại ngược lại…

  • Do nuốt nghẹn, nên bệnh nhân buộc phải kéo dài thời gian ăn để thức ăn có thời gian đi qua chỗ nghẽn ở thực quản, dẫn tới bữa ăn có thể kéo dài hàng giờ.

  • Cảm giác vướng sau xương ức: có thể kéo dài nhiều giờ ở một số bệnh nhân do thức ăn ứ lại ở đoạn dưới của thực quản.

  • Đau ở sau xương ức. Cơn đau không liên quan tới hoạt động về thể lực.

  • Bệnh nhân thường bị nôn một cách tự nhiên nhưng cũng có khi bệnh nhân dùng tay móc họng để nôn ra cho dễ chịu. Nguyên nhân là do thực quản bị hẹp khiến thức ăn khó hoặc không xuống được và dồn ứ ở thực quản làm thực quản giãn dần ra đồng thời kích thích nhu động thực quản tống phần thức ăn này ra để giảm áp lực trong thực quản làm bệnh nhân bị nôn. Giai đoạn đầu, khi thực quản còn giãn ít thì bệnh nhân thấy khó nuốt và nôn sau khi ăn. Ở giai đoạn sau, khi thực quản giãn rộng, thức ăn ứ đọng làm đầy thực quản thì nôn xảy ra muộn hơn nhưng khối lượng nhiều hơn.

Suy dinh dưỡng

Ở giai đoạn đầu, thức ăn vẫn xuống được dạ dày nên thường trong một thời gian dài, tình trạng bệnh nhân vẫn còn tốt. Về sau khi thức ăn ứ đọng ở thực quản nhiều, bệnh nhân chỉ tiêu hóa được rất ít hoặc không tiêu hóa được thức ăn dẫn tới bị suy dinh dưỡng.

  • Ợ hơi, ợ chua, ho kéo dài … cũng rất thường gặp.

  • Các trường hợp hẹp thực quản do nguyên nhân ác tính thì có thể xuất hiện thêm 1 số triệu chứng của bệnh lý khối u gây nên (VD: thiếu máu…)

  • Ở trẻ nhỏ có thể có thêm một số triệu chứng: Chảy quá nhiều nước bọt hoặc nước mũi trong mũi và miệng; ho; khóc không ra tiếng; khó thở sau khi khóc; da xanh khi cố gắng ăn…

Cận lâm sàng:

Các xét nghiệm được dùng để chẩn đoán hẹp thực quản gồm có:

  • Chụp hoặc chiếu X-Quang với thuốc cản quang.

  • Soi thực quản: có thể quan sát thấy chỗ hẹp, nhiều khi ống soi không thể đi qua đoạn hẹp xuống dạ dày; có thể phối hợp sinh thiết để phục vụ chẩn đoán

  • Đo áp lực thực quản

Related Post


Nguyên nhân gây Viêm tụy cấp, triệu chứng, chẩn đoán và điều trị Viêm tụy cấp

Tổng quan bệnh Viêm tụy cấp Tuyến tụy là một tuyến lớn nằm phía sau dạ dày và bên cạnh Read more


Nguyên nhân gây Viêm tụy cấp ở trẻ em, triệu chứng, chẩn đoán và điều trị Viêm tụy cấp ở trẻ em

Tổng quan bệnh Viêm tụy cấp ở trẻ em Viêm tụy cấp ở trẻ em là hiện tượng viêm tuyến Read more


Triệu chứng của viêm ruột thừa, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị viêm ruột thừa

Tổng quan bệnh viêm ruột thừa Viêm ruột thừa là thuật ngữ chỉ tình trạng ruột thừa bị viêm nhiễm. Read more


Nguyên nhân gây Viêm ruột do virus, triệu chứng, chẩn đoán và điều trị Viêm ruột do virus

Tổng quan bệnh Viêm ruột do virus Viêm ruột do virus là bệnh lý nhiễm trùng đường tiêu hóa cấp Read more